آشنایی با نارنج

نارنج در منابع با نام های نارنگ و کرنا نیز آمده است

ماهیت آن

میوه درختی است عظیم و خوش منظره و اندکی خاردار و چوب آن سفت و سفید مایل به زردی شبیه به رنگ صندل سفید است که نرم در لمس و کم ریشه است

برگ آن از برگ لیمو بزرگتر و از اترج کوچکتر و خوشبو

گل آن سفید و کمی دراز و بسیار خوشبو و اندکی تندطعم و با کمی تلخی

میوه آن در خامی سبز و گرد و بعد از رسیدن زرد مایل به سرخی میگردد

مغز آن ترش آبدار و برش برش در پرده هایی قرار دارد

تخم آن اندکی دراز شبیه به تخم اترج و از آن کوچکتر و تلخ تر

پوست میوه آن نیز تلخ است

بهترین آن بزرگ رسیده و شاداب با پوست نازک و نرم است

زمان شکوفه دهی آن بهار و پاییز است

طبع یا مزاج

پوست زرد و شکوفه آن گرم و خشک در دوم

ترشی آن در آخر دوم سرد و در اول خشک

پوست و تخم آن در دوم سرد وخشک و خشکی آن بیشتر

سایر اجزای آن گرم و خشک در دوم

نارنج

عملکرد و خواص

تمام اجزای آن به جز ترشی آن از اترج بهتر است

در ترشی آن لزوجتی است که موافق نزلات سینه است و سرفه گرم است مخصوصا که با پوست از وسط دو نیم کرده و تخم های آن را خارج کرده مقداری نبات کوبیده بر آن پاشیده و روی حرارت قرار دهند که دو سه جوشی بخورد سپس برداشته و صبح ناشتا آب آن را به صورت ولرم بمکند

آشامیدن آب نارنج با شکر مسهل و مدر صفرا و مسکن تیزی آن است و همچنین برا ی تیزی خون نیز مفید است و رفع کننده بیماری های گرم صفراوی است

ضرر نارنج به اعصاب کمتر از سایر ترشیها است و مضر عصب غیر سالم است

مصرف زیاد آن ضعیف کننده کبد است مخصوصا ناشتا خوردن آن مصلح آن در این مورد شکر و عسل است

پوست زرد آن مفرح است آشامیدن 3.5 گرم خشک کرده آن با آب جهت رفع قی و غثیان و شکم پیچه و خارج کردن کرم شکم مجرب است و در یک ساعت درمان میکند

ضماد آن با سرکه جهت دردسر سرد و گرم مفید است

ضماد خوب پخته شده (مهرا) کامل آن از جمله پوست و میوه و هسته آن جهت جرب و حکه و جوشهای سر و نرم کردن پوست و موی بی مانند است

آشامیدن آب خیسانده پوست و شکوفه آن(بهارنارنج) جهت سختی زایمان و سم عقرب و حیوانات سمی مفید است

بوییدن پوست و برگ آن مفرح و رفع کننده طاعون است

بوییدن شکوفه آن مقوی دماغ (مغز) و محلل زکام است 

عرق نارنج

به آن ماءالقداح و عرق بهار گویند

در دوم گرم و خشک است

عملکرد و خواص عرق آن

مفرح و مقوی ارواح است

جهت رفع ضعف دماغ( مغز) و تفریح و بازکردن گرفتگی مصفات(عصب های بویایی) و نزلات و درد سینه و خفقان و غشی و قولنج ریحی و تقویت اشتها و باه(نیروی جنسی) مفید است

رفع کننده آروغ و ریاح و شکم پیچه است

مصرف 52 گرم آن با شکر و 0.5 گرم مرجان ساییده شده به مدت هفت روز جهت طحال از مجربات است

با آب کرفس جهت خارج کردن سنگ کلیه و مثانه مفید است

آشامیدن ناشتا عرق نارنج جهت قطع اسهال رطوبی نافع است

حمول آن با پشم جهت ادرار طمث (خون عادت) و اصلاح حال رحم مفید است

با شیر مادیان(اسب) جهت کمک به بارداری از مجربات است

بوییدن زیاد عرق بهار نارنج باعث بیخوابی و مصلح آن گلاب

هوا باعث خراب شدن آن میشود

قوت آن در ظرف چوبی و یا مسی تا هفت سال باقی می ماند و در شیشه تا یک سال

روغن نارنج که پوست زرد آن را با شکوفه در روغن کنجد اندازند و سه هفته در آفتاب گذارند و هرهفته یک مرتبه پوست و گل آن را تجدید میکنند در تمام افعال از روغن ناردین بهتر است  


منبع

عقیلی علوی شیرازی، سید محمد حسین بن محمد هادی، مخزن الأدویه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.