مزاج فصل تابستان و بیماریهای آن از زبان ابن سینا

فصل تابستان یکی از فصول چهارگانه است که ویژگیهایی دارد که بر حالت تن آدمی اثر میگذارد.

اواخر هر فصلی با اوایل فصل بعدی در تاثیر بر حالات  بدن و در نوع بیمارهای فصلی مشترک است

فصل تابستان

تابستان  هم گرم است و هم خشک. خشکی تابستان ناشی از علل زیر است:

1- تشدید گرما که رطوبت را از بین میبرد.

2- انبساط هوا که ضمن آن اجزای گوهر هوا از هم جدا میشود و همچنین هماهنگی آن با مزاج آتشین.

3- کمبود باران و شبنم در تابستان.

گرمای تابستان گدازنده است و بسبب تشدید گداز اخلاط و مواد، نیرو را کاهش می‌دهد، کنش های طبیعی را کاستی می‌بخشد و خون بلغم را کم میکند.

در تابستان زهره زرد ( صفرا) رو بفزونی است و در آخر تابستان بسبب تحلیل رفتن رقیق ( بخش رقیق) و باقی مانده و تجمع غلیظ ( بخش غلیظ) مراره سودا نیز افزایش میابد.

پیران و پیرسانان در تابستان نیرو میگیرند. از آنجا که تابستان خون را تحلیل میبرد، رنگ ها به زردی میگرایند.

مدت بیماری در فصل تابستان کوتاه است زیرا اگر نیروی جسمی زیاد باشد هوا بیاری آن میشتابد و آن را در تحلیل یاری میدهد و ماده بیماری پخته میگردد و دفع میشود. اگر نیروی جسمی ضعیف باشد گرمی هوا آن را ضعیف تر میکند و بدن به سستی میانجامد و میافتد و صاحب جسم میمیرد.

تابستان گرم و خشک کار بیمار را زودتر یکسره میکند. تابستان مرطوب برعکس مدت بیماری را طولانی میسازد. به همین علت در تابستان مرطوب اکثر قرحه ها ( زخم ها)  به خوره می‌انجامد.

از آنجا که در تابستان رطوب، رطوبت ها از بالا بطرف پایین و به ویژه از طرف سر بسوی تن سرازیر میشوند، بیماری استسقاء ، لغزش امعاء ( روده)  و لینت طبع (شلی ، سستی) رخ میدهد.

بیماری های گرمای شدید تابستانی:

تب نوبه (غب)

تب محرقه

لاغری جسم

درد گوش

رمد ( التهاب ، چشم درد) در تابستان بدون باد

مرض باد سرخ

جوش هایی که متناسب این فصل هستند

اگر تابستان دارای حالت بهاری باشد تبها ملایم تر و بی‌آزارتند و در آنها زبری و خشکی نیست و شخص تبدار بسیار عرق میکند.

اگر شخص تبدار از ملوانان باشد، چون در گرمای مرطوب زندگی میکند و در آن گرما میگدازد و رطوبت هم سست میگرداند و منافذ را باز میکند تا عرق بیشتر کنند، تب زیاد تاثیر ناگواری بر او نمیگذارد.

اگر تابستان، جنوبی باشد بیماریهای واگیر، آبله و حصبه ( سرخک) زیاد بوجود می‌آید.

اگر تابستان، شمالی باشد، با اینکه پزنده و رساننده است با این حال غالبا بیماریهای عصر ( فشردگی) پدید می‌آورد.

بیماریهای عصر، بیماریهائی هستند که از جاری شدن مواد بوجود میآیند و آن مواد به وسیله گرمای درونی یا بوسیله گرمای بیرونی سیلان می‌یابند. وقتی سرمای بیرون برآن وارد شد، او را میفشرد. امراض عصر، نزله ها (زکام) و حالات همراه آنهاست که بر بدن روی میآورند. اگر تابستان شمالی خشک باشد، بیماران بلغمی و زنان از آن سود میبرند و آنهایی که صفرائی هستند به رمد خشک ( التهاب خشک) و تبهای گرم و مزمن گرفتار میشوند، و چون صفرا میسوزد، سودا چیره میشود و مایه(بنیاد) احتقان میگردد.

منبع:
کتاب قانون در طب جلد اول

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.