بررسی پیاز در طب

در این مطلب پیاز را به طور کامل مورد بررسی قرار میدیم

فهرست مطالب

معرفی

پیاز بری است و بستانی

یعنی هم توسط انسان کشت میشود و هم به صورت خودرو در طبیعت موجود است

پیاز بری بیشتر در چشمسارها و کوها پیدا میشود و طعم برگ و بوی آن مانند پیاز ولی قوی تر از آن است.

پیاز بستانی بزرگ و کوچک و سفید و سرخ است

اما بهترین آن سفید بزرگ و رسیده و آبدار است

در زمینه گیاهان وحشی یا خودرو باید مطالعه بیشتری انجام شود چون سیرموک و پیازچه بستانی و پیازچه کوهی تقریبا هم شکل هستن اما آنچه من متوجه شدم سیرموک زیر دسته سیر است و پیازچه بستانی (کشت شده) زیر مجموعه تره و احتمالا اینجا هم منظور از پیاز بری، پیاز کوهی است

در بعضی از منابع مثل خزائن الملوک، پیاز را زیر دسته تره ها قرار دادند.

البته این موضوع خیلی حساس نیست چون مزاج و خواص گیاهانی که گفتم تقریبا در یک محدوده نزدیک بهم است

طبیعت یا مزاج پیاز

در آخر سوم گرم و اول سوم خشک با رطوبت فضلیه است

رطوبت فضله یا فضلیه: رطوبتی است که به خاطر غلظت زیاد در معده هضم نمیشود و به صورت ریح یا نفخ به رگ ها وارد شده که بیماری و خواص خاص خودش را دارد

مثلا یکی از بیمارهایی که میتواند تولید کند ضعف بینایی و یکی از خواص آن تقویت نعوظ است

برای آشنایی بیشتر با درجات قوای ادویه اینجا را کلیک کن

افعال و خواص

  • اگر آب پیاز با نمک سوخته طلا کنند موی بر آرد (مو رشد میکند)
  • خلط های غلیظ را لطیف (رقیق) میکند
  • بازکننده گرفتگی ها (مفتح سده)
  • تقویت کننده اشتهای غذا و میل جنسی (مقوی شهوتین طعام و باه) مخصوصا اگر با گوشت چرب پخته شده باشد
  • دفع کننده هوای وبائی و طاعون و اختلاف آب ها مخصوصا اگر در مسافرت ها و قبل از ورود به شهرها به صورت خام با نان خورده شود

هوای وبایی را در داستان زیر توضیح دادم

  • مدر بول و حیض (ادرار آور و زیاد کننده خون حیض)
  • سنگ شکن (مفتت حصاه)
  • مصرف پیاز با عسل برای ربو کهنه (آسم و تنگی نفس و…) و سعال (سرفه)
  • دفع کننده سموم
  • خوب پخته شده آن (مطبوخ مهرا) کثیر الغذا و ملین طبع و مسکن آروغ ترش (جشای حامض) است

کثیرالغذا را اینجا توضیح دادم کلیک کن

  • درمان بزرگی طحال
  • طلای آن درمان بهق
  • طلای با سرکه درمان داء الثعلب (ریزش مو سکه ای)
    • طلا= مالیدن داروی بر روی عضو
  • پیاز پخته با چربی دنبه برای تنقیه (پاکسازی) سینه و شش از اخلاط لزج ( شبیه آسم و کرونا و سرفه خلط دار و….)
  • پخته آن با سرکه و یا پرورده آن در سرکه (ترشی پیاز) برای درمان یرقان و بیماری طحال و برانگیختن اشتها و تقویت هاضمه مفید است و همچنین مانع دلشوره و حالت تهوع صفراوی و بلغمی (غثیان صفراوی و بلغمی) میشود
  • قطور (ریختن قطره) آب آن در چشم بعد از تنقیه بدن و ابتدای شروع بیماری آبریزش چشم برای دمعه (زیاد بودن اشک چشم) و حکه (خارش) و جرب (خشونت و قرمزی در داخل پلک)
  • آب پیاز برای رفع ضرر گاز سگ دیوانه (هاری) بسیار مفید است
  • با عسل برای بیماری بیاض و قرحه عین (آب مروارید و زخم چشم) و ضعف بینایی و تاریکی چشم که از رطوبات و مواد غلیظ ایجاد شده
  • سعوط آن منقی دماغ (پاک کننده مغز)
  • بوئیدن آن جهت رفع ضرر هوای وبائی و تعفن هوا و گرفتگی های مغز(سده دماغی) و تحلیل بخار
  • چکاندن آب نیم گرم آن در گوش جهت رفع ثقل سامعه(سنگینی گوش) طنین(صدای گوش) و پاک کردن چرک و تحلیل ریاح آن
  • تحنک به آن (مالیدن به سقف دهان، کام) جهت خناق بلغمی
  • آب کوبیده معصور آن به مقدار ده مثقال الی بیست مثقال بر اساس ضعف و شدت آن جهت رفع سمیت عقرب گزیده و ضماد کوبیده آن بر موضع نیش بسیار سودمند است
    • ضماد= قراردادن دارو بر اندام و بستن آن
    • معصور= فشرده شده
    • مثقال= 3.456 گرم
  • همچنین ضماد آن جاذب خون به ظاهر پوست و نیکویی رنگ رخسار
  • ضماد آن با عسل و بارود و نمک جهت رفع برص و ثالیل (زگیل و نروفیبروماتوز و….) و کلف(کک و مک) و قروح شهدیه (زخم های شیره دار) گویند مجرب است (درمان کننده است)
  • با موی آدم جهت زخم سگ دیوانه (هاری)
  • بدستور با نمک و سداب و عسل جهت ثالیل برآمده (زگیل ونورفیبروماتوز و…)
  • ضماد با انجیر جهت گزیدن عقرب و زنبور
  • ضماد پخته پیاز به تنهایی و یا با ادویه مناسب جهت نضج اورام بارده (پختن ورم ها)
  • ضماد پخته آن با زرده تخم مرغ یا روغن تازه یا پیه جهت دفع اوجاع مقعده (درد مقعد) و حکه (خارش) و تحلیل ورم آن
  • با روغن کوهان شتر جهت رفع تشنج و شقاق مقعده و بواسیر و زحیر
  • با زیت (روغن زیتون) جهت رفع کجی ناخن
  • حمول پیاز مقشر فرو برده در روغن زیتون (آغشته به روغن زیتون) جهت بازکردن دهن رگ های بواسیر و ادرار خون موثر است
    • بواسیر رحم = پولیپ رحم
    • حمول = دارویی که در واژن قرار میدن
    • مقشر= پوست کنده
  • قیروطی آن با پیه مرغ جهت ریش پاها (زخم پا) از کفش و موزه (چکمه) مفید است
    • قیروطی = موم روغن

در جمیع افعال پیاز سفید بزرگ قویتر است

رفع بوی پیاز از دهان

روی تصویر کلیک کنید

مضرات و منع مصرف:

  • برای گرم مزاجان ضرر دارد
  • مصرف زیاد پیاز باعث
    • فراموشی (نسیان)
    •  لیثرغس(ورم بلغمی در مغز)
    •  ریاح غلیظ
    •  مولد کرم معده
    • مولد خلط غلیظ در جرم معده و ایجاد تشنگی
  • مصدع محرورین (در گرم مزاجان باعث سردرد میشود) خصوصا تازه آن
پیاز کوهی

آسیب دیدن از مصرف پیاز کوهی

اگر در خوردن آن زیاده روی شود رگ های جگر و روده‌ها را زخمی میکند کسی که از مصرف آن دل درد و پیچش شکم بگیرد باید به او شیر پخته ای داد که در آن آهن گداخته گذاشته باشند و خوراکش زرده تخم مرغ باشد

در صورت آسیب زیاد باید مراحل درمان زخم روده را انجام داد

مصلح پیاز

  1. شستن آن با آب و نمک
  2. خوردن با سرکه
  3. مصرف آب انار و کاسنی بعد از خوردن آن
  4. ماست

طبیعت تخم پیاز

در آخر دوم گرم و خشک با رطوبت فضلیه

ضماد آن جهت داء الثعلب (ریزش سکه ای) و بهق نافع است

مقدار مصرف تخم پیاز یک مثقال (3.456) است

در روایات

امام صادق علیه السلام فرمود: «پیاز بخورید که در آن سه ویژگى است: 1- دهان را خوش‏بو میکند 2- لثه را قوى مینماید 3- آب کمر و قدرت جماع را زیاد میکند.»

منظور خوشبو کردن بوی دهان یعنی بلغم معده را که باعث ایجاد بوی دهان میشود را از بین میبرد.

2- در مورد افزایش قوه باه و تقویت نیروى جماع، امام صادق «ع» به یکى از اصحابش میفرماید: پیاز را خرد کرده و در روغن زیتون سرخ کن، تخم‏ مرغ را شکسته در ظرفى بریز و نمک بر آن بپاش و روی پیاز و روغن زیتون ریخته مختصرى بجوشان و سپس تناول کن.

3- امام موسى بن جعفر «ع» نیز میفرماید: هرکه تخم ‏مرغ و پیاز و زیتون بخورد نیروى آمیزش او زیاد گردد

4- پیامبر اکرم (ص) فرمود:

وقتى به شهرى وارد شدید از پیاز آن بخورید که بیمارى آن شهر را از شما دور میکند و رنج را از بین میبرد و عصب را محکم میکند و باه را افزایش میدهد و تب را میبرد.

جهت آشنایی با داروهای ساخته شده از پیاز روی لینک زیر کلیک کنید


منابع:

عقیلى علوى شیرازى، سید محمد حسین بن محمد هادى، مخزن الأدویه

رازى، محمد بن زکریا – مترجم: ذاکر، محمد ابراهیم، المنصوری فی الطب

شمس الدین، احمد، خزائن الملوک

عقیلى علوى شیرازى، سید محمد حسین بن محمد هادى، قرابادین کبیر

یوسفى هروى، یوسف بن محمد، ریاض الادویه

جرجانى، اسماعیل بن حسن، ذخیره خوارزمشاهى

هروى، موفق بن على، الأبنیه عن حقائق الأدویه (روضه الأنس و منفعه النفس)،

ترجمه مکارم الاخلاق

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.